Το γαλλικό κρασί, η νέα κινεζική εμμονή

Οταν το Διεθνές Ινστιτούτο Οίνου του Μπορντό, το οποίο προσφέρει μαθήματα διοίκησης επιχειρήσεων σε κλάδους σχετικούς με την οινολογία, άνοιξε τις πύλες του το 2004, είχε μόλις 20 σπουδαστές, κυρίως από τη Γαλλία. Σήμερα έχει 105, αλλά αυτό που προξενεί εντύπωση δεν είναι ο αριθμός όσο η σύνθεσή τους, αφού προέρχονται από διάφορες χώρες του κόσμου, όπως η Ινδία και η Τουρκία. Ωστόσο, μια ομάδα ξεχωρίζει: αυτή των Κινέζων, που αποτελούν το 30% της τάξης – είναι η μεγαλύτερη εθνική ομάδα, πίσω μόνο από τους Γάλλους, με τους Αμερικανούς να αποτελούν το 4% της τάξης.

Την ίδια στιγμή, η Σχολή Διοίκησης Επιχειρήσεων Βουργουνδίας στη πόλη Ντιζόν έχει και αυτή σημειώσει αύξηση στις συμμετοχές κινέζων σπουδαστών στα εκπαιδευτικά της προγράμματα: μεταξύ 2009-2012 οι Κινέζοι αποτελούσαν το 10% της τάξης, αλλά πλέον από τους 100 μαθητές της τρέχουσας ακαδημαϊκής χρονιάς οι 33 προέρχονται από την Κίνα! Είναι φανερό: το γαλλικό κρασί είναι η νέα κινεζική εμμονή.

Το κρασί αποτελούσε ανέκαθεν σημαντικό κομμάτι της γαλλικής παράδοσης, τόσο πολιτιστικά όσο και οικονομικά, αλλά η άνοδος της παγκόσμιας μεσαίας τάξης συνετέλεσε στην αύξηση κατανάλωσης οίνου παγκοσμίως. Ως το 2016 αναμένεται να αυξηθεί η κατανάλωση κρασιού σε όλο το κόσμο κατά 9%, σε 182 δισεκατομμύρια δολάρια, με ένα μεγάλο μέρος της ζήτησης να προέρχεται από την Κίνα. Φυσικά κάποιοι στη Γαλλία βλέπουν αυτή την εξέλιξη με ανησυχία, που κάποιες στιγμές είναι ικανή να μετατραπεί ως και σε βίαιη ξενοφοβία: τον περασμένο Αύγουστο, μια ομάδα Γάλλων επιτέθηκε σε κινέζους σπουδαστές οινολογίας σε μια σχολή στην πόλη Σοτέρν, στέλνοντας πολλούς εξ αυτών στο νοσοκομείο.

Κι όμως, και η ίδια η Κίνα έχει παράδοση στην παρασκευή κρασιού. Πολλοί εκ των κινέζων μεταπτυχιακών σπουδαστών στη Γαλλία έχουν ήδη ολοκληρώσει τις προπτυχιακές τους σπουδές στην οινολογία σε κάποιο πανεπιστήμιο της πατρίδας τους. Αλλοι μεγάλωσαν στους αμπελώνες των οικογενειών τους ή ξεκίνησαν να εργάζονται πουλώντας κρασί στην οικογενειακή επιχείρηση, προτού έρθουν στη Γαλλία για να συνεχίσουν τις σπουδές τους. Και επιθυμούν να επιστρέψουν στην πατρίδα τους μετά το πέρας των σπουδών τους, κουβαλώντας μαζί τους και τον σεβασμό τους για τη γαλλική κουλτούρα, την οποία θέλουν να μοιραστούν με τους συμπατριώτες τους και τους δυνητικούς τους πελάτες, με τον ίδιο τρόπο που το γαλλικό κρασί εισέβαλε στην Καλιφόρνια το 1950 και επιβλήθηκε στην αμερικανική αγορά τη δεκαετία του 1960.

Ωστόσο, το πραγματικό κέρδος για τη Γαλλία θα είναι οικονομικό: οι φοιτητές αυτοί θα βοηθήσουν στην ενδυνάμωση του ονόματος των γαλλικών κρασιών στην Κίνα. Η Κίνα εισάγει το 48% του οίνου της από τη Γαλλία και ειδικά τα κόκκινα κρασιά από το Μπορντό έχουν αναδειχθεί ως τα αγαπημένα των κινεζικών ελίτ των μπίζνες και της πολιτικής.

Μάλιστα, αναμένεται ότι η κινεζική αγορά θα αυξηθεί ακόμη περισσότερο: μια μελέτη προβλέπει ότι μεταξύ 2012-2016 η κατανάλωση κρασιού στην Κίνα θα αυξηθεί κατά 40%. Ηδη κινέζοι κροίσοι προσπαθούν να αγοράσουν μεγάλους αμπελώνες στη Γαλλία, ειδικά στην περιοχή γύρω από το Μπορντό. Από την άλλη, φημισμένες γαλλικές οινοποιίες όπως η Pernod Ricard και η Moet Hennessy’s Chandon, επιδιώκουν να ανοίξουν επιχειρήσεις και αμπελώνες στην Κίνα.

Η παγκοσμιοποίηση αλλάζει την εικόνα της οινικής βιομηχανίας. Κατά μία εκδοχή οι «σκληροπυρηνικοί» του γαλλικού κρασιού θα πρέπει να είναι περισσότερο αισιόδοξοι, αφού αυτό μπορεί μόνο να τους ωφελήσει, και όχι να καταστρέψει την πολιτιστική τους ταυτότητα, όπως πιθανώς να φοβούνται. Οπως είπε με κυνισμό πρόσφατα και ένας γάλλος οινοποιός «δεν με ενδιαφέρει ποιος θα αγοράσει τους αμπελώνες, αρκεί να μην είναι από το Παρίσι».

Wilson Vorndick, Σπουδαστής ΜΒΑ στο Διεθνές Ινστιτούτο Οίνου του Μπορντό.