Ηχηρές αντιδράσεις για τη ζώνη ελεύθερου εμπορίου Ευρώπης – ΗΠΑ

Ηχηρές αντιδράσεις για τη ζώνη ελεύθερου εμπορίου Ευρώπης – ΗΠΑ

Όσο αθόρυβα είχαν αρχίσει οι ζυμώσεις για μία ζώνη ελεύθερου εμπορίου Ευρώπης – ΗΠΑ, τόσο ηχηρές είναι οι αντιδράσεις που προκαλούν πλέον, καθώς γνωστοποιούνται λεπτομέρειες. Ιδιαίτερα διαμφισβητούμενη είναι η πρόβλεψη για εξωδικαστικό μηχανισμό επίλυσης διαφορών, στον οποίο θα μπορούν να προσφεύγουν οι ενδιαφερόμενες επιχειρήσεις, παρακάμπτοντας ουσιαστικά την τακτική δικαιοσύνη στη χώρα που δραστηριοποιούνται. Όπως επισημαίνει ο ευρωβουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ Στέλιος Κούλογλου “δίνεται η δυνατότητα σε ένα εξωδικαστικό σώμα να αποφασίζει και οι αποφάσεις αυτού του σώματος θα επιβάλλονται λίγο-πολύ στις κυβερνήσεις. Ένα πολύ κλασικό παράδειγμα είναι αυτό που έγινε στην Ουρουγουάη, όπου η Φίλιπ Μόρις μήνυσε την κυβέρνηση, γιατί θέλησε να βάλει στα πακέτα των τσιγάρων προειδοποίηση ότι ο καπνός κάνει κακό στην υγεία”.

Αντίστοιχες προσφυγές “απειλούν” ακόμα και τις ισχυρές οικονομίες της ευρωζώνης. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η πρόσφατη προσφυγή της σουηδικής εταιρίας Vattenfall κατά της Γερμανίας σε διαιτητικό σώμα στην Ουάσιγκτον. Όλα αυτά προβληματίζουν τους ευρωβουλευτές με απρόβλεπτα αποτελέσματα: για το TTIP γνωμοδότησαν 14 κοινοβουλευτικές επιτροπές και κατατέθηκαν πάνω από 200 τροπολογίες. Την τελευταία στιγμή ο πρόεδρος του Κοινοβουλίου Μάρτιν Σουλτς ανέβαλε επ΄αόριστον την ψηφοφορία, που είχε προγραμματιστεί για την Τετάρτη, ενώ, με ισχνή πλειοψηφία η Ολομέλεια ανέβαλε ακόμα και τη συζήτηση για το ΤΤΙΡ.

Ειδικά για την Ελλάδα, το άνοιγμα της διατλαντικής αγοράς εγκυμονεί κινδύνους για τα αγροτικά προϊόντα και ιδιαίτερα για τις παραδοσιακές “ονομασίες προέλευσης” (ΠΟΠ), λέει ο έλληνας ευρωβουλευτής. “Ήδη γίνεται αυτό σε πολύ μεγάλη κλίμακα στη Γαλλία με τα ‘μικρά κρασιά. ‘Εχουν ποικιλίες κρασιών, τις οποίες δεν μπορούν να διατηρήσουν με την ιδιαίτερη ονομασία τους, γιατί υπάρχει ένας ‘οδοστρωτήρας από μεγάλες εταιρίες, που αγοράζουν τις μικρότερες ή επιβάλλουν άλλου είδους προϊόντα ή τα κυκλοφορούν με δικό τους όνομα και παραβιάζουν τη νομοθεσία, η οποία θέλει τον σεβασμό στην apellation controlee, στην ‘ονομασία προέλευσης. Οι Γάλλοι έχουν εξεγερθεί, γίνονται σχετικές εκδηλώσεις. Καταλαβαίνετε τί θα συμβεί στη δική μας περίπτωση, όπου οι επιχειρήσεις οι δικές μας είναι πολύ πιο μικρές κι έχουν πολύ μικρότερο περιθώριο νομικών αντιστάσεων”.

Υποσχέσεις για “φρένο” στα ορμονούχα τρόφιμα

Κριτική ασκούν πολλοί ευρωβουλευτές και στη σχεδιαζόμενη αμοιβαία αναγνώριση των προδοαγραφών ποιότητας και ελέγχου τροφίμων, που θα μπορούσε να έχει ως αποτέλεσμα την ελεύθερη εισαγωγή ορμονούχων τροφίμων ή προϊόντων που έχουν υποστεί επεξεργασία με χημικές ουσίες. Ή μήπως όχι; Πάντως, ο ευρωβουλευτής των σοσιαλδημοκρατών Μπερντ Λάνγκε, εισηγητής του Ευρωκοινοβουλίου για το TTIP, υπόσχεται βελτιώσεις στο συγκεκριμένο ζήτημα. “Θέλουμε αμοιβαία πρόσβαση στις αγορές με λογικές προϋποθέσεις” τονίζει ο γερμανός ευρωβουλευτής. “Να μην έχουμε διπλές πιστοποιήσεις, να διευκολύνεται η αμοιβαία αναγνώριση προδιαγραφών, όπου αυτό είναι δυνατό. Εάν οι προδιαγραφές είναι τόσο διαφορετικές, όπως συμβαίνει στα τρόφιμα ή στις χημικές ουσίες, δεν θα υπάρχει αμοιβαία αναγνώριση”.

Μήπως όμως, εκτός από τους όποιους κινδύνους, το καθεστώς ελεύθερων συναλλαγών προσφέρει και κάποιες ευκαιρίες για μία ελληνική επιχείρηση που επιχειρεί να προωθήσει τα προϊόντα της στην άλλη πλευρά του Ατλαντικού; Ο ευρωβουλευτής Στέλιος Κούλογλου φαίνεται επιφυλακτικός. “Νομίζω ότι δεν διευκολύνεται σε τίποτα”, επισημαίνει. “Ήδη οι ‘ταρίφες για να κάνει κανείς δουλειά στην Αμερική είναι πολύ μικρές, δεν νομίζω ότι οι δικές μας, μικρές επιχειρήσεις θα βοηθηθούν. Αυτό είναι κομμένο και ραμμένο στα μέτρα μεγάλων εταιριών”.

Γιάννης Παπαδημητρίου, Στρασβούργο, DW