“Πικρή” η γεύση της παραγωγής μήλων στην Ευρώπη σύμφωνα με την Greenpeace

“Πικρή” η γεύση της παραγωγής μήλων στην Ευρώπη σύμφωνα με την Greenpeace

Η παραγωγή μήλων και φρούτων εν γένει στην Ευρώπη είναι ένας από τους τομείς της ευρωπαϊκής γεωργίας με την εντατικότερη χρήση χημικών. Ταυτόχρονα, είναι ένας από τους σημαντικότερους ευρωπαϊκούς γεωργικούς τομείς, δεδομένου ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση είναι ένας από τους μεγαλύτερους παραγωγούς και καταναλωτές μήλων διεθνώς, ενώ παράλληλα τα μήλα είναι το πιο αγαπητό φρούτο για τους Ευρωπαίους.

Η έκθεση της Greenpeace «Η πικρή γεύση της παραγωγής μήλων στην Ευρώπη και οι εναλλακτικές βιώσιμες λύσεις» αποκαλύπτει το τοξικό φορτίο που κρύβει η βιομηχανική παραγωγή μήλων στην Ευρώπη. Παράλληλα, προβάλλει βιώσιμες λύσεις που ήδη εφαρμόζονται από αγρότες σε όλη την Ευρώπη για την προστασία της παραγωγής τους χωρίς τη χρήση χημικών φυτοφαρμάκων.

Το πρώτο μέρος της έκθεσης της Greenpeace επικεντρώνεται στα αποτελέσματα των εργαστηριακών αναλύσεων σε δείγματα χώματος και νερού από οπωρώνες μήλων σε 12 ευρωπαϊκές χώρες: Αυστρία, Βέλγιο, Γαλλία, Γερμανία, Ελβετία, Ελλάδα, Ισπανία, Ιταλία, Ουγγαρία, Ολλανδία, Πολωνία και Σλοβακία.

Στο σύνολο των 85 δειγμάτων που λήφθηκαν, βρέθηκαν 53 διαφορετικά φυτοφάρμακα, ενώ το 75% των δειγμάτων (78% των δειγμάτων χώματος και 72% των δειγμάτων νερού) περιείχε τουλάχιστον ένα από αυτά τα φυτοφάρμακα. Το 70% των φυτοφαρμάκων που ανιχνεύθηκαν έχουν ιδιαίτερα υψηλή τοξικότητα, τόσο για τους ανθρώπους, όσο και για την άγρια ζωή.

Τα φυτοφάρμακα που ανιχνεύθηκαν με τη μεγαλύτερη συχνότητα στο έδαφος είναι το μυκητοκτόνο boscalid (38% των δειγμάτων) σε συγκεντρώσεις έως 3,6 mg/kg, το DDT (26% των δειγμάτων) σε συγκεντρώσεις έως 0,4 mg/kg και το chlorpyrifos-ethyl σε συγκεντρώσεις έως 0,26 mg/kg.

Με τη μεγαλύτερη συχνότητα στο νερό ανιχνεύθηκε επίσης το boscalid (40% των δειγμάτων) και συγκεντρώσεις έως 23 μg/l και το chlorantraniliprole (40% των δειγμάτων) και συγκεντρώσεις έως 2 μg/l.

Αυτά τα τέσσερα φυτοφάρμακα έχουν ιδιαίτερα υψηλή τοξικότητα.

Ο μεγαλύτερος αριθμός φυτοφαρμάκων στο έδαφος ανιχνεύθηκε στην Ιταλία (18 φυτοφάρμακα σε 3 δείγματα), ενώ ακολουθούν το Βέλγιο (15 φυτοφάρμακα σε 3 δείγματα) και η Γαλλία (13 φυτοφάρμακα σε 6 δείγματα).

Στα δείγματα νερού ο μεγαλύτερος αριθμός ανιχνεύθηκε στην Πολωνία (13 φυτοφάρμακα σε 3 δείγματα) και ακολουθούν η Σλοβακία (12 φυτοφάρμακα σε 3 δείγματα) και η Ιταλία (10 φυτοφάρμακα σε 2 δείγματα).

Επτά από τα φυτοφάρμακα που βρέθηκαν δεν έχουν εγκριθεί για χρήση στην Ε.Ε. και μπορούν να χρησιμοποιηθούν μόνο κατ’ εξαίρεση έπειτα από έγκριση κάποιου κράτους μέλους.

μηλα 2

Στη χώρα μας

5 δείγματα λήφθηκαν τον Απρίλιο του 2015 από 3 περιοχές της Ελλάδας (Κορινθία, Ημαθία, Αρκαδία). Τα 3 ήταν δείγματα εδάφους και τα 2 δείγματα νερού από οπωρώνες μηλιών.

Φυτοφάρμακα που βρέθηκαν στα δείγματα εδάφους:

  • Boscalid (1 δείγμα) Συγκέντρωση: 0,073 mg/kg
  • Chlorantraniliprole (1 δείγμα) Συγκέντρωση: 0,089 mg/kg
  • Dieldrin (1 δείγμα) Συγκέντρωση: 0,072 mg/kg (Δεν έχει έγκριση για χρήση στην Ε.Ε., λόγω όμως της υψηλής του εμμονής η ανίχνευσή του μπορεί να οφείλεται σε παλαιότερη χρήση του.)

Φυτοφάρμακα που βρέθηκαν στα δείγματα νερού:

  • Boscalid (1 δείγμα) Συγκέντρωση: 3,3 μg/l
  • Chlorantraniliprole (1 δείγμα) Συγκέντρωση: 1,1μg/l
  • Myclobutanil(1 δείγμα) Συγκέντρωση: 0,16 μg/l
  • Tebuconazole (1 δείγμα) Συγκέντρωση: 0,39 μg/l

μηλα 3

Ένα ισορροπημένο αγρο-οικοσύστημα είναι το κλειδί για βιώσιμη παραγωγή μήλων με αυξημένη ανθεκτικότητα σε επιβλαβείς οργανισμούς και ασθένειες και με παράλληλη διατήρηση και προστασία των ωφέλιμων οργανισμών.

Η λίπανση, η διαχείριση του εδάφους, οι προστατευτικές καλλιέργειες και το κλάδεμα βελτιώνουν την ανάπτυξη και τη θρεπτική κατάσταση των μηλιών, ενώ ταυτόχρονα μειώνουν με άμεσο και έμμεσο τρόπο την ευπάθεια του δέντρου και των καρπών σε ασθένειες.

Η διατήρηση των φυσικών εχθρών είναι το κλειδί για την αντιμετώπιση των επιβλαβών οργανισμών, όπως ο κόκκινος τετράνυχος.

Η συστηματική παρακολούθηση είναι επίσης σημαντική, καθώς η ανάπτυξη παθογόνων εξαρτάται από τις περιβαλλοντικές και ιδιαίτερα τις καιρικές συνθήκες. Για την έγκαιρη αντιμετώπιση των ασθενειών πρέπει να λαμβάνεται υπόψη η θερμοκρασία, η υγρασία και άλλοι παράγοντες διαμόρφωσης του καιρού.

Οι τεχνικές έξυπνης επιλογής που παράγουν ποικιλίες ανθεκτικές σε συγκεκριμένες ασθένειες, όπως το φουζικλάδιο, όταν εφαρμόζονται σε ένα ισορροπημένο οικοσύστημα προσφέρουν στους παραγωγούς μία πιο υγιή και ανθεκτική παραγωγή και επομένως μειώνουν την ανάγκη για παρεμβάσεις με χημικά.

Άλλες πρακτικές περιλαμβάνουν την καταπολέμηση των επιβλαβών οργανισμών από φυσικούς εχθρούς, τη φύτευση «φυτών συντρόφων» για καλύτερη υγεία του εδάφους, την προσέλκυση ωφέλιμων εντόμων και την απώθηση των επιβλαβών οργανισμών. Η γεωργοδασοπονία, σε συνδυασμό με ένα μείγμα καλλιεργειών, έχει επίσης αποδειχτεί ότι μειώνει τις προσβολές από επιβλαβείς οργανισμούς στην παραγωγή μήλων.

Στην έκθεση επίσης αναφέρονται τρόποι βιώσιμης αντιμετώπισης συγκεκριμένων επιβλαβών οργανισμών και ασθενειών, όπως η χρήση φερομόνων για τον έλεγχο της καρπόκαψας. Τέλος, περιγράφεται η εμπειρία ενός παραγωγού βιολογικών μήλων με 30 χρόνια εμπειρία, μέσα από την οποία γίνεται σαφές ότι οι εναλλακτικές μέθοδοι που αναφέρονται στην έκθεση είναι εφαρμόσιμες και αποτελεσματικές.

Η βιώσιμη γεωργία μπορεί να προσφέρει σύγχρονες λύσεις για την παραγωγή υγιεινών, εύγευστων φρούτων χωρίς αρνητικές επιπτώσεις στην υγεία των αγροτών, των καταναλωτών και το περιβάλλον.

Διαβάστε ολόκληρη την έκθεση της Greenpeace εδώ