Προτάσεις του ΓΕΩΤ.Ε.Ε. για την παραγωγική ανασυγκρότηση της Ανατολικής Αττικής

ΓΕΩΤ.Ε.Ε. – Παράρτημα Ανατολικής Στερεάς

Ενόψει του Αναπτυξιακού συνεδρίου για την παραγωγική ανασυγκρότηση της Ανατολικής Αττικής το ΓΕΩΤ.Ε.Ε. – Παράρτημα Ανατολικής Στερεάς απέστειλε στην αρμόδια επιτροπή τις ακόλουθες προτάσεις του:

1. Η διατήρηση της αγροτικής γης και η ενίσχυση της τοπικής πρωτογενούς παραγωγής στην Αττική είναι πρωταρχικής σημασίας, προκειμένου να μειωθεί η διατροφική εξάρτηση του πολεοδομικού συγκροτήματος Αθηνών από απομακρυσμένες πηγές τροφίμων και να περιοριστεί το οικονομικό και περιβαλλοντικό κόστος μεταφοράς. Επιπλέον ο αγροτικός χώρος εντάσσεται στο φυσικό χώρο, ιδιαίτερα δε σε περιοχές υψηλής οικιστικής πίεσης, όπως η Ανατολική Αττική.

Στη βάση αυτή και προκειμένου η αγροτική γη να παραμείνει αδόμητη και να συνεισφέρει περιβαλλοντικά και παραγωγικά και να έχει αρμονική σύνδεση με την λειτουργία του Κέντρου, πρέπει να πραγματοποιηθούν δράσεις που θα στοχεύουν στην αύξηση του εισοδήματος των κατόχων αγροτικής γης:

  • για τη δημιουργία μόνιμων αγορών τοπικών αγροτικών προϊόντων (βιολογικών, ολοκληρωμένης διαχείρισης και συμβατικής παραγωγής), με αυστηρότερα κριτήρια σε σχέση με τις λαϊκές αγορές. Οι αγορές αυτές θα προσφέρουν ποιοτικά προϊόντα, παρακάμπτοντας το χονδρεμπόριο και θα εισφέρουν άμεσα οικονομικούς πόρους στους τοπικούς παραγωγούς.
  • για την βελτίωση του Αγροτικού τοπίου της Αττικής, μέσω στοχευμένων δράσεων (π.χ. δενδροφυτεύσεις αγροτικών οδών βάσει ολοκληρωμένου σχεδίου, την δημιουργία λοβών θεματικού κηποτεχνικού ή βοτανικού ενδιαφέροντος) με σκοπό την βελτίωση της επισκεψιμότητας των χώρων αυτών και τη εξ αυτής αναμενόμενη ανάπτυξη νέων δραστηριοτήτων και οικονομικότητας.

2. Δημιουργία χώρων κομποστοποίησης φυτικών υπολειμμάτων, με την ενδεδειγμένη χωρική διασπορά, ώστε οι αποστάσεις μεταφοράς της πρώτης ύλης να μην είναι πολύ μεγάλες. Παράλληλα είναι αναγκαία η λήψη μέτρων (οργάνωση συλλογής και μεταφοράς, θέσπιση κινήτρων) που θα ενισχύσει τη διάθεση των φυτικών υπολειμμάτων (από κλαδεύσεις καλλιεργειών, πάρκων  και κήπων, καθώς και υπολειμμάτων θερμοκηπιακών καλλιεργειών) από ιδιώτες, επαγγελματίες και φορείς.

3. Επαναχρησιμοποίηση επεξεργασμένων λυμάτων για άρδευση και εμπλουτισμό υπόγειων υδροφορέων, μετά από τριτοβάθμιο επεξεργασία στις υπό μελέτη ΕΕΛ στην Ανατολική Αττική. Εκτιμάται με βάση τα υφιστάμενα στοιχεία της περιοχής ότι η πλέον κατάλληλη μέθοδος διάθεσης των επεξεργασμένων εκροών είναι μέσω τροφοδότησης- τεχνητού εμπλουτισμού των αναπτυσσόμενων υπογείων υδροφοριών (κοκκωδών και καρστικών). Οι υδροφορίες αυτές βρίσκονται, τοπικά, υπό καθεστώς υπερεκμετάλλευσης και παρουσιάζουν έντονη υπερετήσια πτώση στάθμης (φρεάτια υδροφορία) και φαινόμενα υφαλμύρινσης (καρστικές και κοκκώδεις υδροφορίες). Θα ακολουθηθεί η διαδικασία που προβλέπεται στο Άρθρο 5 του ΦΕΚ 354 Β/8-3-11 Αριθμ. οικ.145116 «Καθορισμός μέτρων, όρων και διαδικασιών για την επαναχρησιμοποίηση επεξεργασμένων υγρών αποβλήτων και άλλες διατάξεις».

4. Μέτρα αντιμετώπισης της υφαλμύρινσης στα παράκτια Υπόγεια Υδατικά Συστήματα της Ανατολικής Αττικής (Μαραθώνα, EL0600120, και Μεσογαίας, EL0600152). Στις περιοχές αυτές αναπτύσσεται η κύρια γεωργική παραγωγή της περιφέρειας και θα πρέπει να ληφθούν μέτρα αντιμετώπισης του φαινομένου, είτε μέσω έργων τεχνητού εμπλουτισμού, είτε και σε συνδυασμό με έργα ταμίευσης επιφανειακών νερών με κατασκευή μικρών φραγμάτων.

5. Στην Περιφέρεια Αττικής, υπάρχουν περιοχές που είναι εκτεθειμένες στον κίνδυνο πλημμύρας, είναι άμεσα αναγκαίο να εκπονηθούν οι απαραίτητες Γεωλογικές Μελέτες καθώς και ο Σχεδιασμός και Υλοποίηση Έργων Ορεινής Υδρονομίας για όλες τις περιοχές, οι οποίες στα Σχέδια Διαχείρισης Κινδύνου Πλημμύρας, τις εντάσσουν στις Ζώνες του υψηλού κινδύνου. Οι Προκαταρκτικές μελέτες πρέπει να περιλάβουν όλη την λεκάνη απορροής των μελετώμενων χειμάρρων. Τέτοιες περιοχές είναι αυτές των ορεινών όγκων της Αθήνας, με προτεραιότητα στην Πάρνηθα, το Ποικίλο όρος και την Πεντέλη.

5.1 Στις Γεωλογικές Μελέτες θα εκτιμηθεί η διαβρωσιμότητα της λεκάνης απορροής, θα εξετασθούν οι νέες συνθήκες που έχουν διαμορφωθεί κατά μήκος των κυρίων χειμάρρων (υποσκαφές, καταπτώσεις βράχων και ροές κορημάτων, ασταθείς ζώνες, αποθέσεις ιζημάτων, μείωση διατομών και παροχετευτικότητας) μετά τα πλημμυρικά φαινόμενα και θα προταθούν μέτρα για την αντιμετώπιση των προβλημάτων.

5.2 Ο Σχεδιασμός και υλοποίηση έργων ορεινής υδρονομίας καθώς και η κατασκευή έργων δασοτεχνικής διευθέτησης χειμάρρων, έχει τα εξής θετικά αποτελέσματα:

  • Μειώνονται τα μεταφερόμενα στερεά υλικά, με αντίστοιχη μείωση της διαβρωτικής ικανότητας των πλημμυρικών υδάτων, αλλά και του όγκου του πλημμυρικού κύματος.
  • Μειώνεται η ταχύτητα κίνησης του πλημμυρικού κύματος, με αποτέλεσμα την καθυστέρηση εμφάνισής του στα κατάντη, αλλά και την μείωση της καταστρεπτικής του ορμής.
  • Μειώνονται οι επιπτώσεις από διάβρωση σε απροστάτευτα εδάφη.
  • Προστατεύεται και αναβαθμίζεται το φυσικό περιβάλλον, ειδικά με τα έργα φυτεύσεων αλλά και προστασίας των εδαφών.

6. Προστασία και ανάδειξη της μεταλλοφόρας περιοχής του Λαυρίου ως σημαντικού χώρου γεωλογικού επιστημονικού ενδιαφέροντος. Σε άμεση προτεραιότητα θα πρέπει να τεθεί η χαρτογράφηση όλων των πηγαδιών που υπάρχουν στην περιοχή και η σήμανση, περίφραξη ή το κλείσιμο αυτών για λόγους προστασίας των επισκεπτών.

7. Έρευνα και προσδιορισμός των δυνατοτήτων αξιοποίησης του γεωθερμικού πεδίου χαμηλής ενθαλπίας στην παράκτια ζώνη Βούλας- Βουλιαγμένης όπως επίσης και της αξιοποίησης της Γεωθερμικής βαθμίδας για γεωργική χρήση και θέρμανση ψύξη.

8. Κατάρτιση και εφαρμογή ολοκληρωμένου προγράμματος αντιμετώπισης του προβλήματος των δασικών πυρκαγιών με ενίσχυση του ρόλου της πρόληψης

Οι πυρκαγιές αποτελούν σημαντικό εθνικό πρόβλημα, με την περιοχή της Ανατολικής Αττικής να εντάσσετε στις πλέον πυρόπληκτες περιοχές της χώρας, το οποίο εντείνεται λόγω της ταύτισης της δασοπυρόσβεσης με την πυροπροστασία. Στην πραγματικότητα είναι δύο συμπληρωματικές συνιστώσες της διαχείρισης του προβλήματος των δασικών πυρκαγιών. Η εφαρμογή των κατάλληλων δασοκομικών και διαχειριστικών πρακτικών είναι ζωτικής σημασίας, προκειμένου να περιορίζονται οι πιθανότητες εξέλιξης μιας πυρκαγιάς σε Μέγα-Πυρκαγιά και να αποφευχθούν τα ολέθρια κοινωνικά, οικολογικά και οικονομικά αποτελέσματα αυτής. Η αντιμετώπιση των δασικών πυρκαγιών απαιτεί επανασχεδιασμό της πολιτικής δασοπροστασίας ώστε να εξασφαλίζεται ενιαία διαχείριση του κύκλου πρόληψης, καταστολής και διαχείρισης των καμένων περιοχών. Η ολοκληρωμένη διαχείριση θα πρέπει να βασίζεται στο συντονισμό της συμμετοχής όλων των εμπλεκόμενων φορέων σύμφωνα με αρμοδιότητες και συμπληρωματικούς ρόλους που θα προσδιορίζονται με σαφήνεια στο πλαίσιο ενός ενιαίου εθνικού σχεδίου.

9. Διευκόλυνση της δημιουργίας μονάδων ιχθυοκαλλιεργειών, όπου δεν υπάρχουν αντικρουόμενες χρήσεις και όπου υπάρχουν ικανές περιβαλλοντικές συνθήκες ανάπτυξης/προώθησης της δραστηριότητας. Η παραγωγή των τροφίμων κοντά στον τόπο κατανάλωσης, που μειώνει το περιβαλλοντικό αποτύπωμα παραγωγής τροφίμων, αποτελεί σημαντική συνιστώσα της βιώσιμης και ισόρροπης ανάπτυξης της περιοχής.